The Merchant of Venice (2004)

@Driello: Hamlet (1969)

Thanks,

Gaan op mijn wensenlijstje van wat ik volgende zomer in Europa hoop te scoren. Moet een beoiende mini-projectje zijn: twee verschillende versies van hetzelfde stuk.

2,5* voor de scene in de rechtbank. En Al Pacino.

Goeie film waarin een handelaar geld leent van een Jood met ongebruikelijke voorwaarden. Gebasseerd op het stuk van William Shakespeare, waarbij de teksten intact zijn gebleven. En het zijn ook deze monologen en dialogen waar de kracht van de film zit. Soms wat langdradig, maar genoeg mooie momenten, zoals de spannende scene voor het hof. Al Pacino is een genot om aan het werk te zien hier in de rol van de Jood.

"'The Merchant of Venice' is waarschijnlijk het meest problematische toneelstuk dat Shakespeare naliet", las ik. Maar waarschijnlijk ook met meest controversieel.

Je moet je door eerbiedwaardige en dienovereenkomstig gezwollen dialogen heen slaan. Het verhaal op zichzelf is pakkend maar 138 minuten duren lang. Echter het geboden toneelspel is geniaal: Shakespeare is een uitdaging voor acteurs en de cast slaagt met vlag en wimpel, waarbij Al Pacino schittert als de Joodse woekeraar Shylock.

Het getuigt van lef om een literair werk van een genie als Shakespeare te verfilmen. Maar dan moet je als kijker wel even diep ademhalen voordat je je laat onderdompelen in die woordenbrei. De film gaat met de dialogen al direct vlot van start; zoveel diepzinnigheid en betekenis in woord en volzin... dat is niet te behappen. Maar net als je denkt, blijft dat zo?, dan zit je in het verhaal en laat je je meevoeren.

Er zit weliswaar geen greintje humor in, maar dat mag het genot niet drukken. De spanning is net zomin een reden om de film te gaan zien. Zelfs - en daar schuilt juist het gevaar in - de romantische verwikkeling van de 'dubbelrol' van Portia (Lynn Collins), die zichzelf later in de film als rechtsgeleerde zal opvoeren, zou je vergezocht kunnen noemen of ongeloofwaardig... maar dat verwijt gaat voor dit verhaal niet op; het is een literair middel om 'bedrog', 'hebzucht' en 'dubbelspel' te kunnen vervatten. Een bewonderenswaardige stijl.

En even bewonderenswaardig is de integere wijze (van de filmmakers) om een neigen naar antisemitisme (vanuit Shakespeares christen-moralistische inslag) vooraf, d.m.v. een tekst, in een historische context plaatsen. Maar ook door Shylock (Al Pacino) de woekeraar te laten zeggen, in een geweldig overtuigend fragment, dat joden dezelfde gevoelens hebben als christenen.

Het zijn veelal statische scenes waarin je je door de taal laat meevoeren. De acteurs, met name Al Pacino, waren erg goed. Het verhaal is zeer smaakvol neergezet. Prachtige muziek en mooie kostuums. Het eindshot is geweldig... alhoewel raadselachtig. Het is een film die je een paar moet zien...

Redelijk.

De geboden materie - ik heb niks met Shakespeare - is best cru en tijdens de rechtbankscène wordt dat fijntjes uitgespeeld. Al het overige daarrond vind ik laks en weinig overtuigend. Het begin is daar een goed voorbeeld van - opgevuld met karikaturen en wat moraaltjes om de rijke dochter te winnen -, maar zeker ook het einde met die ringen vind ik simpelweg zwak.

Al Pacino zet een sterke rol neer en ook de ravissante Lynn Collins weet te bekoren. Minder kapot ben ik van Joseph Fiennes - geef mij dan maar broer Ralph - en Jeremy Irons - die nogal een klein rolletje heeft.

De regisseur levert met deze film vooral een mooi tijdsdocument. De kostumering, decors, muziek, ... Alles is hier dik in orde. Een kortere speelduur en af en toe wat meer vaart had de hoogtepunten ten goede gekomen. Shylock's betoog over de gevoelens van joden is misschien wel de mooiste scène uit de film.

3

Wat een positieve verrassing. Vond het misschien wel de beste Shakespeare verfilming die ik zag. Goed gemaakt en geacteerd. Grootste verdienste is dat Radford het verhaal op het doek goed overbrengt. Perfect die ingredienten van het oorspronkelijke verhaal genomen en dat laten werken in de film. Vond het echt erg goed. 4 dikke sterren.

De eerste echte verfilming van het bekende werk van Shakespeare. De koopman van Venetië was dan ook lang een gevoelig stuk rond Joden en Christenen, dat niet echt in de smaak viel na de oorlog. Maar denkelijk zal Shakespeare het anders bedoeld hebben. Het verhaal zit vol satirische humor. Niet alleen de twee geloven, maar ook de adel en de eeuwige liefde worden er doorgesleurd.

De aanpak van de film is het gebruik van het oude taalgebruik. Dat voelt in het begin wat onwennig aan voor een leek als ik, maar het voelt wel goed aan en gaandeweg ben je zo mee in dit renaissancetheater. Vooral Pacino schittert in zijn rol van de jood Shylock en brengt met veel verve de mooie dialogen weer. Het toont nog maar eens zijn acteerkwaliteiten aan. Maar ook de rest van de cast doet het goed. Dit in combinatie met de mooie setting en kostumering die je terug meeneemt in de tijd.

De film is zeer aangenaam om te zien en geeft de sfeer van Shakespeare zeer goed weer. Je moet er wat inkomen en het is geen Romeo & Juliet, maar het verhaal zelf is ook wel de moeite. Benieuwd wat de toneelschrijver er zelf van zou vinden...

Niet mijn favoriete Shakespeare.

Hoewel het verhaal ijzersterk is, klopt de timing niet voor me - wat langdradig en af en toe verliest het zich wat veel in bijzaken. Misschien dat ik niet in de juiste stemming was, dat kan ook.

Gelukkig wel in de originele teksten, dat is wel min of meer een vereiste vind ik als het om Shakespeare gaat. Daar blijkt ook wel hoe sterk die zijn, ook iemand die nog nooit van Shakespeare gehoord heeft zou zo maar eens een paar van de teksten kunnen herkennen - ik noem maar even de woorden van Shylock als hij vraagt 'If you prick us, do we not bleed'. Wat overigens wat ongemakkelijke parallellen oproept met de huidige haat tegenover bankiers.

Wel geniaal mooi gespeeld. Vooral Pacino natuurlijk, hoewel hij erg dicht op de rand van overacteren balanceert. Maar ook de rest van de cast is in topvorm - overigens wel vaker bij Shakespeare-films. Dat geeft kennelijk een enorme extra motivatie om er iets moois van te maken, en dat komt er hier zeker ook uit.

Hath not a Jew eyes?

Een tijd geleden heb ik besloten om me terug eens wat meer te gaan verdiepen in het oeuvre van Al Pacino en zo af en toe schaf ik nog eens een filmpje met hem aan. Altijd leuk dan natuurlijk wanneer je interesses kunt combineren, want ik ben ook al geruime tijd bezig met het opzoeken van Shakespeare verfilmingen. Deze The Merchant of Venice is de eerste verfilming die ik zie van het gelijknamige toneelstuk van de Bard en ik was wel benieuwd hoe Pacino dit ging brengen.

Het resultaat is een degelijke verfilming, maar wel eentje die niet altijd even vlotjes loopt. Een aantal geweldige scènes zoals de speech van Shylock in de rechtbank, sowieso zijn de vele monologen van de Jood wel de moeite waard, maar ook best wat onnodige symboliek die de film wat onderuit haalt. Neem nu de eindscène waar we Jessica zien staren naar een stel mannen in houten sloepjes die met hun speer jacht maken op vissen. Vrij onnodig als je het mij vraagt en de toevoeging van zo'n scènes zorgt er ook voor dat de film toch net een tikkeltje te lang duurt. Zonde, want voor de rest maakt Michael Radford er wel een interessante film van. Zeker ook qua enscenering de moeite waard, je waant je namelijk zonder al teveel verbeeldingskracht in het Venetië van de jaren 1600.

Glansrol dus voor Al Pacino. Blijft toch een acteur die geknipt is voor gewichtige monologen te brengen en hier is bitter weinig op zijn performance aan te merken. Ik heb ze al eerder vernoemd, maar mijn favoriete scène blijft toch het segment in de rechtbank waar Shylock onvermurwbaar zijn contract wil laten volbrengen. Jeremy Irons heeft een ietwat kleinere bijrol als Antonio, maar heeft een uitstekende chemie met Pacino. De scènes die de twee delen zijn in ieder geval heerlijk. Het is dan ook jammer dat Joseph Fiennes als Bassanio een ietwat zwakke schakel in het geheel is. Niet meteen slecht, maar toch ook niet memorabel. De vrouwelijke cast is verder nog degelijk.

De film wordt ook gebracht in de authentieke taal van Shakespeare en daar scoor je bij mij altijd wel punten mee. Radford houdt het geheel in zijn oorspronkelijke setting, een goede geüpdate Shakespeare is Hamlet van Michael Almereyda trouwens, waardoor de film een zekere authentieke vibe meekrijgt. Dat, en een uitstekende Pacino zorgen voor de 3.5*

3.5*

Desondanks dat het gebasseerd is op verhaal van Shakespeare en dat Pacino een goed acteert hier, doet deze film me weinig.

Had er meer van verwacht.