Nihon no Ichiban Nagai Hi (1967)

Ik was verbaasd dat deze film er nog niet op stond.

Jammer genoeg heb ik de film nog niet gezien, maar daar komt wel verandering in. Ik kan niet wachten.

Wat een sterrencast, kijk die namen.

- Toshirô Mifune

- Takashi Shimura

- Sô Yamamura

- Seiji Miyaguchi

Stuk voor stuk topacteurs in dit waargebeurde verhaal van 15 augustus 1945.

In Japan is deze film elk jaar op 15 augustus op televisie te bekijken.

Waarom is deze film nog niet uitgebracht in Nederland?

Omdat het vandaag exact 65 jaar geleden is dat keizer Hirohito de overgave bekend maakte leek het me de perfecte dag om deze film te kijken. Ik zal niet de enige zijn geweest aangezien de film in Japan nog steeds elk jaar op 15 augustus te zien is.

Het begint met een nogal lange inleiding in documentairestijl. We horen dan de voice-over van Tatsuya Nakadai die ons de situatie uitlegt. Ondertussen maken we kennis met enkele personages en zien we atoombommen ontploffen boven Hiroshima en Nagasaki.
Na zo een 20 minuten verschijnt pas de titel in beeld en zien we hoe de keizer zijn ministers toespreekt en zijn beslissing aan hen bekendmaakt.
Hetgeen er gebeurt in de 24 uren die hierop volgen zal beslissen over de toekomst van Japan.

De film geeft een erg realistische beeld van de Japanse mentaliteit. Eer en vaderlandsliefde staan boven alles. Bij sommigen staat het woord 'overgave' niet in hun woordenboek. Zij kunnen dan ook absoluut niet leven met de gedachte dat Japan de oorlog op deze manier zou verliezen. Deze mannen willen er alles aan doen om de overgave tegen te houden, zelfs als dat betekent dat men de eigen regering moet aanvallen. Dat doet men dan ook in de nacht van 14 op 15 augustus 1945.

Zowat elke belangrijke Japanse acteur werd opgetrommeld voor deze film, teveel om op te noemen. De grootste acteur van deze cast is uiteraard Toshirô Mifune. Hij staat op de poster en dvd hoes en speelt dan ook wel een belangrijke rol, maar er zijn meerdere hoofdrolspelers in deze film.
Het personage van Mifune wil het liefst vechten tot het einde. Maar hij wil ook absoluut niet ingaan tegen de beslissing van de keizer. Verscheurd door dit alles pleegt hij seppuku en rijt hij zijn buik open, wat ook één van de betere scènes van de film is.

Nihon no Ichiban Nagai Hi is één van de belangrijkste Japanse oorlogsfilms over de waarschijnlijk allerbelangrijkste gebeurtenis uit de geschiedenis van Japan. Het is dan ook best wel een goede film van regisseur Kihachi Okamoto. De film is erg waarheidsgetrouw en er worden ook af en toe archiefbeelden gebruikt. Maar het is ook best wel een moeilijke film. Er is veel dialoog en er komen zoveel gezichten, namen en functies aan bod dat het soms redelijk moeilijk is om het overzicht te bewaren. Een herziening lijkt me dan ook geen overbodige luxe.

Als ik mijn geschiedenisles goed kan herinneren, was de Japanse overgave na de bommen op Hiroshima en Nagasaki een formaliteit. Niets blijkt minder waar, zo toont deze sterke film van Okamoto. Je wordt als kijker behoorlijk ondergedompeld in de laatste oorlogsdagen van Japan, en er komt een stortvloed van namen voorbij, vaak maar half leesbaar omdat de Japanse karakters ook worden getoond. En niet alleen de belangrijkste protagonisten worden benoemd, nee, naast de politici en militairen blijven ook de technici, het paleispersoneel en andere relatief kleine spelers niet naamloos.

Echter is de film prima te volgen -je kunt de meeste namen en functies eigenlijk gewoon negeren- omdat er wordt ingezoomd op de twee belangrijkste gebeurtenissen: het gesteggel met de verklaring van de keizer (die uit eerbied (?) niet vol in beeld wordt gebracht) en de coupe-poging van een aantal jonge officieren. Hoewel sommige delen vrij droog zijn is de film gedurende de hele duur boeiend en is het gedeelte waarin de opstand wordt voorbereid razend spannend, zelfs al weet je de uitkomst al. Er wordt ook wat aandacht geschonken aan randgebeurtenissen zoals een fanatieke kapitein die met een legertje vrijwilligers op oorlogspad gaat en een klein kamikazesquadron dat volledig zinloos een geallieerde vloot aanvalt (buiten beeld maar de lege landingsbanen de volgende ochtend is misschien wel het sterkste beeld).

Elke Japanse acteur van naam uit die tijd heeft wel een bijrolletje, de mannelijke dan, de vrouwen speelden geen enkele rol, op een enkel bit-rolletje na.